Mēnā kei te whakaaroarohia e koe te mātauranga matua, kei konei mātou ki te āwhina. Rapua he aha ngā pūtea tautoko e wātea ana, me pēhea te tono mō ngā nōhanga ākonga me te maha atu.
Te kapetuhi ataata available for School Leavers' myths - mashup
Huaki
Kati
Kei mua i te pū whakaahua: Ka kite atu i ngā kaikōrero e toru e kōrero ana ki te pū whakaahua mō ō rātau wheako. Ko tētahi kei te toa hokorua, ko tētahi kei te mahi i te wharekai hoko, ko tētahi kei te mahi tūao i tētahi māra hapori. Kāore i te tino ngangahau ngā tae. He whakanēnene te reo o ngā Kaikōrero, kei te titiro whakarewha i te pū whakaahua.
Kaikōrero tuatahi: me pūmau ki te mahi ako ina tonu ka puta i te kura, ki te kore ināianei ka tino kore rawa atu!
Kaikōrero tuarua: Me rēhita atu ki tētahi, ahakoa he aha!
Kaikōrero tuatoru: …He pai ake i te kuhu atu ki te kapamahi…
Kaikōrero tuatahi: Kia whai koe i te tohu mātauranga ki tō ringa tonu, kua puta te ihu.
Kaikōrero tuatoru: Kāore noa nei he take o te whai akoranga…
Kaikōrero tuatahi: …mehemea rā kāore tō whāinga roa.
Kaikōrero tuatahi: Kua mōhio au he aha tāku i hiahia ai hei mahi mai i te whitu tau te pakeke.
Kaikōrero tuarua: He tohu ngoikore noa nōu te kore mōhio ki tō anamata.
Kei te pū whakaahua: Ka oioi te pū whakaahua, ka ngangahau haere ngā tae, ka titiro pū ngā kaikōrero ki te pū whakaahua, ka hoki ki ō rātau ake reo. Ka taki kōrero rātau ki te whakahē i tā rātau i rongo ai i nā noa nei.
Ngā kaikōrero (ka taki kōrero) E tā, kātahi rā te kōrero! E hika mā! Kāti hā ... Auē! Taukuri ē! Nē ... ? Ā … E hē!
Kaikōrero tuatoru: Kei te ngana noa au ki te whakatau i te tikanga kotahi i te wā kotahi me te whakapono ka eke ki tōna painga hei te roanga atu.
Kaikōrero tuarua: He pai tonu ki a au te noho tīrangi. He pai tonu te ruku kau atu, mā te wheako tonu au e ārahi ki te huarahi e rite ana.
Kaikōrero tuatahi: Kia kaua tātau e whāwhai e te whānau, he nui ake i te kotahi ngā huarahi e hikitia ai te mānuka.
Kaikōrero tuarua: …Ka haere pea ki te mahi, ka penapena pūtea, ka whai wā ki te whānau,
Kaikōrero tuatoru: …he tokomaha hoki ngā kaiwhakawhiwhi mahi, pēnei i tāku, ka āwhina tonu i a koe ki te whai tohu i a koe e mahi ana.
Kaikōrero tuatoru: Tēnei au e mahi tūao ana, e ako ana, he rawe tonu.
Kaikōrero tuarua: Kei te whai kōwhiringa au, ko te ao tāku tio, tāku kina, tāku pāua rānei.
Kaikōrero tuatahi: Mā te tangata tonu e tohu te angitutanga mōna tonu, kātahi ka hoki whakamuri mai ki te whakariterite i ngā hātepe e tae atu ai ki tērā pito.
Kaikōrero tuatoru: He pūkenga, he mātauranga kei te taiāmio i a tātau, hei konā tonu mō te roanga atu o te ora.
Kaikōrero tuatahi: I tīmata tōku kuia ki te ako i te 53 tau te pakeke, nā kei te haere tonu ia!
Kaikōrero tuarua: Ka taea e au te haere ki te whare wānanga, ki te kuratini, ki te wānanga, ka whai rānei i te mahi ringarehe.
Kaikōrero tuatoru: Ka taea te ako ki te mahi, ki tētahi momo kura wānanga rānei
Kaikōrero tuarua: nā kia āta whakapau au i tōku kaha ki ngā mahi katoa ka mahi nei au, kei te mōhio au ka kimi mai taku mahi moemoeā i au!
He kōrero kei te mata: Whāia ngā huarahi e tau ai te hinengaro mā te Keteparaha Puta Kura school-leavers-toolkit.education.govt.nz, me ngā tohu anō hoki o Te Tāhuhu o te Mātauranga me te Keteparaha Puta Kura.
-
Ngā whiringa akoranga, whakangungu hoki
Whiria ngā hōtaka, tūranga pia, me ētahi atu akoranga e hāngai ana ki te mahi me ngā wheako e hiahiatia ana.
-
Te whakarite mō akoranga kē
Ko ngā mea me mōhio koe i mua i tō tono ki te whare wānanga, ki te kuratini, ā, me ētahi atu kōrero hoki.
-
Ngā Akoranga Koreutu, te Pūtea Taurewa, te Pūtea Tāpiri me ngā Karahipi
Kia mōhio ki ngā tautoko e wātea ana, tae atu ana ki ngā pūtea taurewa, tāpiri, ngā karahipi, te hōtaka Akoranga Utukore, ā, me ētahi atu kōrero anō.
Ngā kaupapa take
-
Moving out of homeTe wehe i te kāinga
He aha hei tūmanako mōu ina whakatau koe ki te kimi i tōu ake wāhi.
-
Getting a jobTe whiwhi mahi
Te mōhio he aha ō pūkenga me ngā mea e tūmanakohia ana mōu i roto i te wāhi mahi.
-
Government and votingTe kāwanatanga me te pōti
He tauhou koe ki ngā whakahaere take ā-iwi me ngā tōrangapū? Me ako i ngā mea taketake mō te whakauru atu.
-
Money and taxMoni me te tāke
Kia tino pai te tiaki moni, utua ō tāke, me mōhio ki ō tika kiritaki me te whakatipu i ō moni mai i tēnei rā.
-
Wellbeing | HauoraHauora
Aukatitanga, hauora ā-tōkai, me ētahi atu take e whai pānga ki tō ao o ia rā.
-
Get your driver licenceMe whiwhi koe i tō raihana hautū
Me whai koe i te huarahi e whiwhi ai koe i tō raihana hautū